بانک HSBC در گزارش سود سهماهه نخست سال، عملکردی کمتر از میانگین برآورد تحلیلگران ثبت کرد. این عقبماندگی ناشی از یک هزینه پیشبینینشده مرتبط با کلاهبرداری در بریتانیا و افزایش ریسکهای اقتصادی ناشی از درگیریها در خاورمیانه بود.
سود پیش از مالیات سهماهه نخست سال به ۹٫۴ میلیارد دلار رسید که از میانگین برآورد ۹٫۶ میلیارد دلاری گردآوریشده توسط بانک پایینتر است. سود خالص این فصل نیز ۶٫۹۴ میلیارد دلار گزارش شد، در حالی که اجماع تحلیلگران روی رقم ۷٫۰۲ میلیارد دلار بود.
این نتایج تا حدی با عملکرد مقاوم واحدهای «ثروت بینالملل و بانکداری پریمیوم» و «هنگکنگ» و همچنین ارتقای چشم انداز درآمد خالص بهره (NII) به حدود ۴۶ میلیارد دلار برای سال ۲۰۲۶ (در مقایسه با پیش بینی قبلی ۴۵ میلیارد دلاری) جبران شد. درآمد بانک ۶ درصد افزایش یافت و به ۱۸٫۶ میلیارد دلار رسید که بهتر از پیشبینی بود.
دیدگاه مدیر اجرایی
«ما به پیشرفت مثبت خود در جهت ایجاد یک HSBC سادهتر، چابکتر و رو به رشد ادامه میدهیم. هر چهار واحد کسبوکار ما به رشد درآمدی کل بانک کمک کردهاند و هر کدام بدون احتساب موارد استثنایی، بازده سالانه حقوق صاحبان سهام ملموس (RoTE) بیش از ۱۷ درصد را به ثبت رساندهاند. در دورههای عدم قطعیت بیشتر، مشتریان بیش از پیش به عنوان شریکی قابل اعتماد به ما روی میآورند تا با قدرت مالی، ثبات و تخصصی که میدانند میتوانند روی آن حساب باز کنند، پیچیدگیها را مرتفع سازیم. ما همچنان به دستیابی به اهدافی که در فوریه ۲۰۲۶ تعیین کردیم، اطمینان داریم.»
ژرژ الحدیری، مدیر اجرایی گروه
بیشتربخوانید: ارزیابی IMF از جنگ خاورمیانه، کوچکتر شدن کیک اقتصاد ایران
دو شوک اصلی در پسِ عقبماندگی سود HSBC
بانک مستقر در لندن ۱٫۳ میلیارد دلار زیان اعتباری مورد انتظار (ECL) برای این دوره ثبت کرد که نسبت به ۸۷۶ میلیون دلار سال قبل، ۴۹ درصد افزایش داشت. این رقم ناشی از دو شوک مجزا بود.
هزینه کلاهبرداری در بریتانیا: انحلال MFS
نخستین و بزرگترین هزینه، معادل ۴۰۰ میلیون دلار، مرتبط با چیزی بود که بانک آن را «مواجهه با کلاهبرداری در قالب اوراق بهادارسازی ثانویه با یک حامی مالی در بریتانیا» توصیف کرد. این موضوع به انحلال شرکت Market Financial Solutions (MFS) مربوط میشود. یک وامدهنده واسطه (bridge lender) که در وامدهی کوتاهمدت املاک و مستغلات تخصص داشت و به دنبال اتهامات کلاهبرداری در سال جاری وارد فرآیند تصفیه شد.
به گفته افراد مطلع، بازوی اعتبار ساختاریافته شرکت آپولو گلوبال منیجمنت، یعنی آتلاس اسپی پارتنرز، همان حامی مالی است که این مواجهه حول آن شکل گرفته است. موقعیت غیرمستقیم اچاسبیسی از طریق تأمین مالی آتلاس اسپی، تقریباً ۴۰۰ میلیون دلار زیان برای این بانک به همراه داشت.
پم کور، مدیر مالی، در یک کنفرانس تلفنی این زیان را «خاص و یکباره» توصیف کرد و افزود که بازبینی کل پرتفوی هیچ نگرانی مشابهی را نشان نمی دهد. او گفت: «ما بازبینی بالاترین حوزههای ریسک در پرتفوی خود را تکمیل کردهایم و هیچ نگرانی کلاهبرداری قابل مقایسهای شناسایی نکردهایم.»
HSBC افشا کرد که کل مواجهه تأمین مالی اوراق بهادارسازی آن تقریباً ۳ میلیارد دلار است. (وامهایی که با پشتوانه پرتفوی وامهای مسکن، وامهای مصرفی و وامهای خودرو که توسط وامدهندگان غیربانکی ایجاد شدهاند). همچنین مواجهه با اعتبار خصوصی در سراسر پرتفوی وامهای بانک به ۲۲ میلیارد دلار میرسد که حدود ۲ درصد از کل ترازنامه آن است.
هزینه ناشی از درگیری در خاورمیانه
بانک همچنین افزایش ۳۰۰ میلیون دلاری در ذخایر را به دلیل بدتر شدن چشمانداز اقتصادی جهانی پس از آغاز خصومتها در خاورمیانه ثبت کرد.
اگرچه HSBC بیش از یک دهه است که در ایران فعالیت ندارد، اما گسترش دامنه درگیری، منطقهای را تهدید میکند که بانک هدف خود برای گسترش تهاجمی ثروت و بانکداری شرکتی را در آن قرار داده بود. اچاسبیسی به جمع چندین بانک اروپایی میپیوندد که مجموعاً صدها میلیون دلار را برای محافظت در برابر بیثباتی منطقهای کنار گذاشتهاند.
کور توضیح داد که این ذخیره بر اساس ارزیابی وزنی‑احتمالی سناریوهای مختلف نزولی محاسبه شده است. سناریوهای یادشده شامل قیمت بالاتر نفت، افزایش تورم، کاهش قابلتوجه تولید ناخالص داخلی، افزایش بیکاری و اختلال در بازار هستند. وزن احتمال این سناریوها ۳۰ درصد در نظر گرفته شده است. این رویکرد مشابه مدلسازی مشابهی است که بانک در طول مناقشه روسیه و اوکراین استفاده کرد و کور اشاره کرد که این ذخایر میتواند در طول زمان آزاد شود.
بانک هشدار داد که تحقق کامل ریسکهای خاورمیانه میتواند «تأثیر منفی در محدوده درصدی تکرقمی میانه تا بالا بر سود پیش از مالیات» داشته باشد.
علیرغم این موانع، تاکنون تجارت مدیریت ثروت از زمان آغاز درگیری، تنها «جریان سرمایه اندک» را به خارج از خاورمیانه تجربه کرده است و کور مجدداً تأکید کرد که این منطقه «بخشی اصلی از استراتژی ما» باقی میماند.
گستره صنعتی زیانها؛ دیگر بانکها نیز متضرر شدند
HSBC تنها بانکی نیست که هزینه انحلال MFS یا پیامدهای خاورمیانه را متحمل شده است.
بارکلیز پیالسی (Barclays PLC)در سهماهه جاری هزینه کاهش ارزشی به میزان ۲۲۸ میلیون پوند مربوط به مواجهه خود با MFS را ثبت کرد. استاندارد چارترد پیالسی نیز هفته گذشته ۱۹۰ میلیون دلار هزینههای اعتباری احتیاطی مرتبط با درگیری خاورمیانه را افشا کرد. سایر مؤسسات مالی گرفتار در انحلال MFS عبارتند از بانکو سانتاندر Banco) Santander)، ولز فارگو (Wells Fargo)، جفریز فایننشال گروپ (Jefferies Financial Group) و خود آتلاس اسپی(Atlas SP) متعلق به آپولو.
این پیامدهای گسترده نشان میدهد که بانکداری تا چه حد با صنعت اعتبار خصوصی در هم تنیده شده است. این موضوع هشدارهای نظارتی مقامات اروپایی را در مورد ریسک تأمین «اهرم معکوس» (back leverage) توسط بانکها به وامدهندگان غیربانکی بدون درک کامل مواجهه غیرمستقیم تأیید میکند.
تجدیدنظر در چشمانداز و راهنمایی سود
HSBC راهنمایی ECL خود را برای سال ۲۰۲۶ به حدود ۴۵ واحد پایه نسبت به میانگین وامهای ناخالص (در مقایسه با برآورد قبلی حدود ۴۰ واحد پایه) با استناد به «عدم قطعیت مداوم در چشمانداز» تجدیدنظر کرد.
این بانک هدف میانمدت خود مبنی بر بازده حقوق صاحبان سهام (RoTE) معادل ۱۷ درصد تا سال ۲۰۲۸ را حفظ کرد. با این حال، هشدار داد که تحقق کامل ریسکهای خاورمیانه – از جمله قیمت بالای نفت، فشار تورمی و انقباض قابلتوجه تولید ناخالص داخلی – میتواند بازدهی کل سال را زیر این آستانه قرار دهد.
سایر شاخصهای کلیدی فصل:
- درآمد خالص بهره (NII): ۸.۹ میلیارد دلار، ۸ درصد افزایش نسبت به سال قبل
- درآمد خالص کارمزد: ۳.۷۲ میلیارد دلار، ۱۲ درصد افزایش نسبت به سال قبل
- حاشیه سود خالص بهره (NIM): ۱.۶۰ درصد، ۱ واحد پایه افزایش نسبت به سال قبل
- نسبت سرمایه سطح یک مشترک (CET1): ۱۴ درصد، کاهش از ۱۴.۷ درصد در سال قبل، و در محدوده هدف میانمدت بانک (۱۴ تا ۱۴.۵ درصد) باقی می ماند.
بیشتربخوانید: فروش اوراق یوان چین در هنگکنگ با کمترین بازده
واکنش بازار
سهام HSBC پس از انتشار این نتایج به شدت کاهش یافت. در لندن، سهام تا ۶٫۲۵ درصد کاهش یافت و به سطح ۱٬۲۹۰٫۶۰ پنس رسید. در هنگکنگ، سهام تقریباً ۵ درصد سقوط کرد و به پایینترین سطح یکماهه خود رسید.
علیرغم کاهش شدید، تحلیلگران به نقاط قوت زیربنایی در گزارش اشاره کردند. جوزف دیکرسون و پریا راتود، تحلیلگران جفریز، در یادداشتی نوشتند: «این نتایج حاوی میزان قابلتوجهی نویز در خطوط درآمد و هزینه بود، اما تصویر اساسی، عملکرد کمی قویتر در درآمد خالص بهره بانکی و قدرت مداوم در ثروت را نشان میدهد.» آنها سهام را در رتبه «نگهداری» قرار دادند.
سهام HSBC اوایل سال ۲۰۲۶ به دلیل اعتماد سرمایهگذاران به تلاشهای بازسازی ژرژ الحدیری، مدیر اجرایی، به بالاترین حد تاریخی خود جهش کرده بود. اچاسبیسی همچنان در مسیر دستیابی به ۱٫۵ میلیارد دلار صرفهجویی سالانه هزینه تا ژوئن ۲۰۲۶ قرار دارد، یعنی شش ماه زودتر از برنامه.
بازسازی استراتژیک
الحدیری که از سپتامبر ۲۰۲۴ سمت مدیرعاملی HSBC را بر عهده گرفته است، طی ۱۸ ماه گذشته دست به یک اقدام بزرگ بازسازی زده است. او چندین کسبوکار را تعطیل، ادغام یا فروخته است تا عملیات بانک را ساده کرده و هزینهها را کاهش دهد.
در ۴ می، بانک اوسیبیسی (OCBC) با خرید داراییهای ثروت و بانکداری پریمیوم اچاسبیسی در اندونزی موافقت کرد. بررسیهای استراتژیک برای کسبوکارهای خرد اچاسبیسی در استرالیا و مصر و همچنین کسبوکار بیمه عمر آن در سنگاپور همچنان در جریان است.
این بانک همچنین در ژانویه سال جاری، پیشنهاد خرید تقریباً ۱۴ میلیارد دلاری سهام سایر سهامداران بانک هنگسنگ (Hang Seng Bank) را نهایی کرد. این اقدام در جهت سودآوری HSBC را در یکی از بازارها داخلی افزایش دهد.
منبع: Bloomberg-HSBC Profit Misses on Charges Related to the UK, Middle East